Dit is niet het eerste boek in z’n soort. Vele boeken beschrijven de zoektocht naar antwoorden – en vele doen dat door een apologetische of semi-wetenschappelijke manier. De vraag of en hoe geloof en wetenschap te verenigen zijn lijkt nog steeds actueel. Wat dit boek wel uniek maakt is de pretentie om een ‘theory of everything’ te presenteren. En juist in die pretentie schuilt het grootste gevaar.

Boek: Terug naar Platland door Eric Middeton. Uitgegeven bij Boekencentrum.

Eric Middleton is een Britse natuurkundige, psycholoog en filosoof. Een interessante combinatie van disciplines, die ook in dit boek aan bod komen (al geldt dat in mindere mate voor psychologie). Middleton kwam in gesprek met studenten over de grote levensvragen, en de sessies die hij met hen hield hierover vormen de basis van het boek.

Een centrale vraag is: wat is de werkelijkheid? Is wat wij kunnen waarnemen alles wat er is? Via sterrenstelsels en zwarte gaten gaan we naar kwantum- en relativiteitstheorie, quarks en strings – een heel scala aan hogere wetenschap waaruit vooral duidelijk wordt dat er meer vragen dan antwoorden zijn – zelfs zonder op het metafysische uit te komen.

De schrijver gaat vervolgens meer op de filosofische toer aan de hand van twee metaforen. Een bekende analogie is die van Plato’s grot: mensen die anderen slechts als schaduwen in het halfduister op de muur zien en horen, kunnen zich geen voorstelling maken van echte mensen in het volle licht. Mocht een van hen dat ooit meemaken, dan zou diegene eerder voor ontoerekeningsvatbaar worden gehouden dan geloofd. De tweede metafoor (waar ook de titel naar verwijst) is die van Platland: het tweedimensionale land. Wat zou er gebeuren als daar een bol doorheen valt? Wat nemen de Platlanders waar, en wat niet? Beide verhalen maken opnieuw duidelijk dat er veel meer kan zijn dan wij nu denken.

En daarmee is het meeste wel gezegd over de kracht van dit boek. Het maakt als het ware ruimte voor God in het wetenschappelijk landschap door aan te tonen dat er meer is. Hier had de schrijver wat mij betreft mogen stoppen. Er volgen nog vele hoofdstukken over bewustzijn, chaostheorie, evolutie en de oorsprong van het kwaad. Waarschijnlijk vond Middleton het nodig om deze thema’s aan te stippen om zo te komen tot een ‘theorie van alles’. Maar helaas verdienen deze onderwerpen veel betere uitdieping dan dit boek. En zo is de pretentieuze opzet een valkuil: daar waar wordt aangetoond dat de wetenschap niet alle antwoorden heeft, probeert dit boek ze wel te geven. Bovendien is er ook wel het een en ander aan te merken op de schrijfstijl. Met name aan het einde is de dialoog met studenten erg verwarrend; in een poging om aan te geven wat de impact is op hun leven, komen van alle studenten persoonlijke noten en inzichten terug. Ook daarvoor geldt dat er teveel gezegd wil worden en dat er te weinig synthese is. Dat leidt tot een volstrekt onleesbaar en verwarrend einde. Jammer, want er staat ook veel goeds in; zeker de eerste honderd bladzijden boeiden me behoorlijk.

En nu. Zou het boek gebruikt kunnen worden in ons werk? Ja en nee. Daar waar de vragen er zijn naar de wetenschappelijke mogelijkheid van het bestaan van God, zou dit boek een goede rol kunnen spelen. Voor de uiteindelijke ‘theorie van alles’ verwijs ik echter toch liever naar de Bijbel.

This picture was chosen by Rob Haster to write a beautiful poem on (in Dutch). Thanks Rob, I feel honored by it. The poem is about the stones of the mosaic – each one made with love, but also made to be part of the whole. Read it and enjoy.

Tja, de PVV. Op het lokale verkiezingsfoldertje staan de foto van de lijsttrekker én van Wilders – goedkeurend glimlachend. Op de achtergrond een 10-puntenprogramma met wat men wil bereiken. Een greep uit het programma: minder islam, veilig Almere, Almere voor Almeerders, geen gebruikersruimten voor junks en ‘stop linkse hobby’s’. Ze zijn alvast begonnen met het bedreigen van winkeliers, afgelopen zondag. En voor de rest mag ik alleen maar hopen en bidden dat het met een sisser afloopt – al is de kans daarop klein.

‘Geef me één goede reden waarom ik niet PVV zou stemmen’, hoorde ik gisteren een christen citeren. Nou, ik weet er wel een paar. André Rouvoet sloeg de spijker op z’n kop in zijn toespraak gisteravond bij de ChristenUnie bijeenkomst. De PVV in Den Haag pleit voor ‘een genadeloze aanpak van overlast en agressie’. Rouvoet: “Dat woord bleef bij mij hangen: ‘genadeloos’. Daarmee laat de PVV zich diep in het hart kijken. Dat woord typeert precies waar het naartoe gaat als we op deze voet doorgaan: een genadeloze samenleving.” De PVV staat voor een genadeloze, harde samenleving waarin het alleen draait om eigen ‘geluk’. De PVV staat voor uitsluiting van de vreemdeling – in flagrante tegenspraak met de ‘christelijke beschaving’ die ze zegt te verdedigen. Christenen worden opgeroepen de vreemdeling te verwelkomen, om te zien naar armen, weduwen en wezen – naar elkaar. Kom daar maar eens om.

Afijn. Je mag zelf weten wat je stemt morgen – maar doe het in ieder geval. En laat je niet regeren door de geert – pardon, geest van angst maar door de Geest van liefde, kracht en bezonnenheid.

Among many other things, we talked about the question what we are actually here for. As most of you know, Agapè exists to help people find Jesus, grow in their faith and help them to reach out to others as well. But that is only one way to put it. Another way is to say that we’re here to ‘help fulfill the Great Commission in our generation’. Now, this might come closer but probably still has not the same appeal as Bill Bright’s motto ‘Come, help change the world’. I believe this is what Bright had in mind, and nothing less. And I believe he was right in that: we’re not here just to save individual souls, but to change this world. (Note that by now, I’m not just talking about Agapè but about every follower of Jesus!)

This started me thinking. What does it mean to change the world? Is this just a matter of evangelising every person in the country? Or should we work the other way around: infiltrate the United Nations and work from there? My answers and thoughts are far from complete, but there are a few things I am convinced of. First of all: it all starts with the individual. ‘Integrity is not in systems’, as I once heard a professor say. Making this world a better place implies changing people’s attitudes, values, behavior. And secondly: it implies changing things ‘between’ people that cannot be dealt with on an individual level. I’m talking about relationships, culture, systems – that sort of things. An example: I have experienced that even when changing the people in a certain setting, the ruling culture remained. It is even more obvious for political, economical and judicial systems. They don’t change by itself when the people change.

I tried to visualize this in the picture below: Starting with the individual, we want to see his or her values changed – repentance. This impacts relationships with the effect of reconciliation. When we see a community impacted by the gospel, it can influence the structures in a local society; cities start to change. When this happens, the systems of justice, politics, economics in a country are touched and in the end the entire country will see reformation.You could even extend this thinking a few levels more, with ultimately Creation being changed through redemption (Romans 8).

Let me know your thoughts…

Imagine you are Dutch. Or not, but you know your way around Google Translate. Then read on in the sermon outline to read the rest of the story…

In Avatar wordt over de aliens gezegd dat het mens-machine-wezens zijn. Aan het begin van de film wordt er nog wel wat aan gedaan om dat beeld vast te houden, maar tegen het einde is dat geen thema meer. Onze vriend Jake Sully is dan weliswaar één geworden met de Pandora-bewoners, maar als je goed oplet zijn die vooral meer menselijk geworden – met emoties, in staat om lief te hebben, met een (hoewel enigszins New-Age) hoog moreel waardenstelsel, met een behoefte aan seks, verbondenheid, geborgenheid. Kortom, de wezens blijken beslist geen machines te zijn, maar vooral menselijk – net zoals aardlingen, maar dan beter.

Ik vind dat opvallend. SF en fantasy zijn bij uitstek de genres waarbij een andere, betere wereld geschapen kan worden als oplossing voor onze gebrekkigheid, als een weg uit ons menselijk bestaan. C.S. Lewis doet dat bijvoorbeeld in zijn Ransom-trilogie (waar Avatar in veelkleurigheid en natuur-fantasie wel aan doet denken). Maar we komen daar – puntje bij paaltje – niet heel ver mee.

Een verklaring is in ieder geval dat niemand als dier of als machine door het leven wil, en dat de meeste mensen zich ook niet echt aangesproken voelen als een mens-held met een machine moet zoenen. Dat voelt toch als degeneratie, en ik vermoed dan ook dat Avatar niet de enige fantasy-film is waarbij de aliens meer menselijk worden naarmate de ontknoping dichterbij komt. Bovendien: de meeste ‘aliens’ die in films worden voorgesteld vind ik persoonlijk geen verbetering. Ik ben in ieder geval blij dat ik niet blauw ben en een staart heb!

Misschien willen we ondanks al onze gebreken (lees: oorlog, geweld, alles wat we elkaar aan doen) ons mens-zijn niet opgeven. Misschien kunnen we gewoonweg niets beters verzinnen dan een mens, zelfs als we er een half miljard euro aan spenderen. Misschien willen ten diepste niets anders dan volledig mens zijn! De mens is een uniek schepsel – geen ander wezen is zoals wij. En als je bedenkt dat we zijn geschapen naar Gods beeld – door Hem de kroon op de schepping genoemd – dan is dat toch eigenlijk niet zo vreemd.

Die God is trouwens geen vage moeder-godin-energie-in-alles, maar een persoonlijk, concreet, scheppend Wezen, die als Jezus de avatar werd, het voor ons opnam, en het leven in al zijn volheid teruggaf. We hoeven niet in een bos met witte linten te liggen, maar kunnen ons wel één maken met zijn Geest (lees maar). Dat is geen verzonnen filmscript maar een betrouwbare waarheid.

Daniel comments on Bolkesteins’ remarks concerning Christianity, which he (Bolkestein) calls a religion of guilt. He states: ‘Selfcriticism, selfrelativism and guilt are inherent to Christianity. Maybe that is the origin of our lack of selfconfidence’, refering to the allegedly soft way Europe is confronting Islam (a religion of shame). Daniel goes on to say that this could be true but only because ‘we’ have taken the bigger picture out of Christianity, leaving it weak and irrelevant.

Jan describes his annoyment with Washers’ message, who states that ‘everything should be about God’. This is brave, because how can one argue against such statement? Jan explains that it is Washer’s dualistic view that bothers him: some things are spiritual (and therefore good) and many other things in life are not (and therefore bad).

Why do I connect these two seemingly unrelated posts? Because I think Washer’s statements (as they are quoted in the article) are the perfect example of Bolkesteins statement. They are loaded with guilt, selfcriticism and judgment and take the heart out of the gospel – the big picture of God, out of love, rescuing creation and longing for relationship through Jesus Christ with people. And if ‘we’ church-people don’t understand the big story, how can we ever expect others to start seeing it? Instead of being part of the solution (bringing peace and reconciliation to all people) we are actually part of the problem.

De effects mogen dan geweldig zijn, van een sterk plot moet Avatar het niet hebben. De mensheid is ergens in 2150 aanbeland, bijna op z’n eindje en laat z’n oog vallen op een andere planeet. De daar aanwezige beschaving ziet dat niet zo zitten en er ontspint zich een heftige strijd. De held van het verhaal kiest de kant van de buitenaardse wezens – en zo zit je te kijken naar Dances with Wolves, maar dan een beetje anders.

Een dun verhaaltje dus, maar wel met een diepere laag waar de titel ook aan refereert: het verhaal van een held die vanuit een andere wereld overkomt, zich één maakt met een ander ras (de incarnatie, de avatar), en hen uiteindelijk redt van de ondergang. Doet dat misschien ergens aan denken?

Op de een of andere manier komt zo’n dieper liggend thema terug in veel films en boeken. Het Grote Verhaal van een wereld die ten onder dreigt te gaan, een ‘battle to fight’ en een ‘beauty to rescue’. Diepgewortelde noties van een verlangen naar iets groots, naar verlossing, vrede. En dat zal niet toevallig zijn. In Romeinen 8 staat dat de hele schepping reikhalzend uitziet naar verlossing – en dat klopt dus maar al te goed!

Don Richardson schreef een paar jaar geleden het intrigerende boek ‘Eternity in their Hearts’. Hij beschrijft daarin wat hij noemt ‘redemptive analogies’ – de sporen van God, Christus, het Evangelie in andere culturen en hun verhalen en tradities. Veel zendelingen hebben gezien dat er een doorbraak kwam zodra ze de ‘redemptive analogy’ van hun doelgroep leerden kennen.

Avatar is een 21e-eeuws voorbeeld. Er zijn er meer, en er moeten er nog veel meer zijn – ook in de postmoderne cultuur. Als Agapè zeggen we soms dat we ‘in de leefwereld stappen’ van anderen. Aan ons dus de schone taak om die redemptive analogies te vinden en te gebruiken. Jezus Christus is ook voor Nederland in 2010 het werkelijke antwoord!

Today was exceptionally beautiful because of the snow and ice. We spotted many horses (some very close by) and deer. It was a good start of the year – enjoy the pictures here.